Moje filmy to rewelacyjne historie, tylko po prostu wielu ludzi uważa inaczej, twierdzi Jim Jarmusch, dla mnie wybitny reżyser, z którym przygodę zaczęłam pewnego zimnego, choć wakacyjnego wieczora, razem z Kawą i papierosami (2003). Od tamtego czasu jestem totalnie zauroczona filmową twórczością artysty. Film, mający premierę dziesięć lat później, Tylko kochankowie przeżyją (2013) pogłębił to uczucie.

Tylko kochankowie przeżyją to dzieło, którego głównymi bohaterami jest para wampirów: Adam (Tom Hiddleston, znany najszerzej chyba z roli Lokiego w Avengers i F. S. Fitzgeralda w O północy w Paryżu Woody'ego Allena) oraz Eva (niesamowita, nieziemska wręcz Tilda Swinton (Madame D. w Grand Budapest Hotel, Biała Czarownica w Opowieściach z Narni, i wiele, wiele innych fenomenalnych kreacji). Ale ani Adam, ani Eve nie są wampirami, do jakich przyzwyczaiły nas dwa ostatnie dziesięciolecia, czyniące z mrocznego, romantycznego toposu cukierkowy produkt popkultury. W filmie Jarmuscha wampiry nie mienią się brokatem, jak w Zmierzchu, kiedy przyjdzie im stanąć na słońcu, wręcz przeciwnie. Nie mogą w ogóle narażać swojej skóry na promieniowanie, lecz co się dzieje, kiedy sprzeciwią się temu prawu? Nie wiadomo. Ich relacje romantyczne nie ograniczają się do kierowania płytkim popędem seksualnym, nie zmieniają partnerów jak rękawiczek, nie skupiają się na snuciu intryg, by zyskać władzę czy splendor (Pamiętniki Wampirów, The Originals). Przede wszystkim szanują życie każdej istoty, tak kruche w obecnych czasach. Nie narzucają się światu - trwają pokornie w swojej egzystencji, pławiąc się w sztuce oraz nauce ubiegłych wieków i dokładając do niej swoje cegiełki... 

Kiedy Eve dowiaduje się, że Adama coś trapi, rzuca natychmiast ukochane Maroko i przybywa do zdewastowanego Detroit, w którym przed całym światem ukrywa się jej ukochany. W podróż zabiera tylko książki (swoją drogą, chciałabym czytać tak szybko jak wampirzyca - być może, jeśli pożyję jeszcze kilkaset lat, uda mi się opanować tę sztukę) oraz parę skórzanych rękawiczek. Kiedy staje u progu domu Adama, niewidzianego od, jak można podejrzewać, bardzo długiego czasu, daje sobie ściągnąć owe rękawiczki. I według mnie jest to jedna z najbardziej przesyconych erotyzmem scen w historii kinematografii. Jarmusch udowodnił, że można dostać dreszczy nie tylko na widok gołych piersi czy śliskich od oliwy pośladków. Swoją drogą, motyw rękawiczek przewija się w filmie dosyć często. Są intensywnie eksponowane w różnych ujęciach. Co dokładnie symbolizują? Nie wiadomo. Można za to do woli interpretować. To kolejna rzecz, oprócz charakterystycznego, mrocznego stylu oraz niewątpliwej klasy, za którą uwielbiam filmy Jarmuscha. Przede wszystkim szanuje on swojego odbiorcę i jego intelekt.

Adam tworzył muzykę z największymi kompozytorami muzyki ubiegłych wieków. Przyjaźnił się z najwybitniejszymi twórcami, a ich wspólne utwory zapisały się na zawsze w historii. Wampir jest romantykiem, któremu przyszło doczekać życia we współczesności, w jakiej prawdziwą sztukę spycha się na margines, zastępując sztucznymi półproduktami, które z muzyką tak naprawdę nie mają za wiele wspólnego. Dlatego Adam coraz częściej zaczyna myśleć o śmierci. Tworzy muzykę pogrzebową, która w pewnych miejscach na świecie zaczyna być doceniana, a może i wręcz kultowa... 

Idealną scenerią dla stanu duszy bohatera wydaje się być Detroit. To tam właśnie toczy się główna część akcji Tylko kochankowie przeżyją. Miasto, niegdyś kwitnące, stanowiło na początku XX wieku jeden z najważniejszych ośrodków przemysłowych Stanów Zjednoczonych. W latach 50. natomiast były kolebką muzyczną Motown, R'N'B i wielu innych... To stąd wywodzi się zresztą Jack White, jeden z bohaterów Kawy i papierosów, założyciel zespołu The White Stripes. (Któż nie zna choćby Seven Nation Army? A ja polecam jeszcze od siebie Love is Blindeness, jeśli komuś umknął ten genialny kawałek). Pewnej nocy Adam stwierdza, że jednym z ciekawszych obiektów, jakie może pokazać Evie, jest właśnie dom Jacka White'a. Docierają tam podczas wspólnej samochodowej przejażdżki, oczywiście nocą. W jednym z wywiadów Jarmusch wyznał, że nic nie mówił na ten temat White'owi, będąc ciekaw reakcji przyjaciela. 

W pewnym momencie, z powodu wizyty niepokornej siostry Eve, Avy (Mia Wasikowska), para zmuszona zostaje do ucieczki. Pojawiają się problemy z ukryciem ciała truposza, pozyskaniem dobrej jakości krwi (takiej nieskażonej choćby wirusem HIV), utratą dobrego przyjaciela... Po części są to problemy niezwykłe, a z drugiej strony - zupełnie prozaiczne. Każdy z nas ma kłopoty z rodziną, tęsknotą za przeszłością czy odejściem bliskiej osoby. Dlatego w filmie trudno uświadczyć tak naprawdę paranormalnych wydarzeń, a te, które już są obecne, to raczej elementy obranej przez reżysera stylizacji. Fani wartkiej akcji mogą poczuć się zawiedzeni. To nie jest film przygodowy, thriller czy horror, do jakiego się przyzwyczailiśmy. Tylko kochankowie przeżyją to uczta dla oczu i słuchu, spokojna, melancholijna, mroczna opowieść o miłości, przemijaniu oraz hołd złożony prawdziwej sztuce.

Dużo w tym filmie niewiadomych i mroku. Film niby nie jest skomplikowany, ale przez celowe niedomówienia potrafi wstrząsnąć również swoją tajemniczością. Wiecie, są tacy ludzie, których się do końca nie rozumie. Może dlatego, że do końca się ich nie zna, ale żywi się do nich jednocześnie ogromną, niewyjaśnioną sympatię i podświadomie czuje, o co im chodzi. To samo jest z utworem Jarmuscha. Można go poczuć, można się w nim zatopić. Jest bardzo elegancki, momentami cechuje go czarny humor, a pod koniec można nawet zinterpretować go optymistycznie. Tym, co ratuje nas w ostateczności, jest właśnie miłość. 

Albo narkotyki. 

8/10

A dla Was na sam koniec utwór Jacka White'a High Ball Stepper. Obejrzyjcie koniecznie teledysk, hipnotyzuje.  

W swoim najnowszym filmie Alejandro González Iñárritu pokazuje, że kinowa era superbohaterów nie jest zbyt zaszczytną w historii filmu. Wręcz przeciwnie. Birdman jest surową krytyką dla hollywoodzkiego kiczu i zgubnej pogoni za sławą czy pieniędzmi, czyli dwoma wartościami tak bardzo oddalonymi od esencji prawdziwej sztuki. Choć niektóre wątki mogą wydawać się niejasne, przekaz jest łatwy do odczytania. Przede wszystkim liczy się rodzina.

Jak oświecił mnie Andre, z którym wybrałam się do kina w ostatni czwartek, zwiastun Birdmana nie oddaje nawet jednej trzeciej fenomenu tego filmu. Faktycznie. 

Na arcydzieło, jakim jest według mnie Grand Budapest Hotel w reżyserii Wesa Andersona, trafiłam całkiem przypadkiem. Nie pamiętam jak. Grunt, że dałam się kompletnie oczarować bajkowej scenerii, niesamowitej historii, czarnemu humorowi oraz fikuśnym losom przerysowanych bohaterów. Jeśli obejrzycie, nie pożałujecie, a może nawet będziecie tak zachwyceni, jak ja, choć zaznaczam: nie jest to kino dla każdego. Tu nie poleje się krew i nie będzie ostrego seksu. To zupełnie inna bajka.

Wiem, możecie nie lubić Science Fiction. Mnie też średnio przekonują zieloni kosmici, teleportacja walki na lasery, chociaż miecze świetlne to akurat wręcz przeciwnie. W Interstellar dużo mniej bajki, a lewitujących zielonych mędrców raczej się nie uświadczy (choć zależy, co paliłeś przed lub w trakcie seansu). Najnowszy obraz Christophera Nolana ukazuje dramatyczny wyścig z czasem, piękno i potęgę miłości oraz walkę z własnymi ograniczeniami. Jeżeli lubicietakie filmy, Interstellar może Wam się spodobać. 

W nie tak odległej przyszłości, gleba niemal totalnie jałowieje, zanieczyszczenia uniemożliwiają wykonywanie podstawowych czynności, a ludzie głupieją. Na szczęście trafia się niegłupi chłop, Cooper, którego całkiem przystępnie zagrał Matthew McConaughey, mogący uratować ludzkość. Wcześniej jednak musi pokonać ogromne połacie czasoprzestrzeni, by odnaleźć dla swoich bliźnich nowy dom; planetę, która zastąpi Ziemię. W tym celu rusza w Kosmos i eksploruje go z pomocą między innymi młodej pani naukowiec Brand (Anne Hathaway, która nie miała raczej zbyt wielkiego pola do popisu) czy sarkastycznego robota wojskowego TARS. Walka głównego bohatera z mnóstwem przeciwności losu (oraz złośliwościami praw fizyki) jest tym dramatyczniejsza, że na Ziemi ratunku oczekuje jego córka, Murph (Jessica Chastain - Interstellar to pierwszy utwór, w jakim miałam okazję oglądać jej rolę i po takiej uwerturze na pewno obejrzę jeszcze więcej). 

To tak w gigantycznym skrócie. Resztę roboty zrobi za mnie zwiastun. Jeśli jeszcze nie mieliście okazji go obejrzeć, w co właściwie wątpię, to proszę bardzo, voilà!

Dokładnie ten trailer widziałam na długo przed pojawieniem się filmu i natychmiast zapragnęłam go obejrzeć. Niestety musiałam trochę poczekać. Całe szczęście, że wówczas nie znalazłam cudownych plakatów inspirowanych tym dziełem (prezentuję je Wam tu i ówdzie po bokach), bo wtedy chyba zaczęłabym już chodzić po ścianach do momentu premiery. 

Największą zaletą najnowszego filmu Nolana jest chyba obraz. Przepiękne, dramatyczne pejzaże umierającej Ziemi oraz nowych planet autentycznie zachwycają. Wizualizacja zjawisk astrofizycznych, choćby takich, jak czarna dziura czy tunel czasoprzestrzenny, to według mnie prawdziwy majstersztyk, tym bardziej, że obrazy te zostały oparte na badaniach współczesnych naukowców. Świetnym uzupełnieniem wizji jest cudowna muzyka. Nic dziwnego, w końcu jej komponowaniem zajął się Hans Zimmer, a więc jesteśmy w domu. Czasem trudno było mi stwierdzić, co robiło na mnie większe wrażenie. Czy fragmenty tego magicznego utworu:

czy momenty tragicznej ciszy. Ostatecznie do tej pory nie mogę się zdecydować, więc uznaję, że

Podobał mi się również przebieg akcji. Interstellar to prawie trzy godziny jazdy bez trzymanki. Nie nudziłam się ani sekundy i bez przerwy targały mną skrajne emocje. Czułam prawdziwy stres poprzez utożsamianie się z sytuacją bohaterów. Może wczułam się zbyt mocno, bo w kilku momentach łkałam bez opamiętania. Jeszcze nigdy nie widziałam filmu, w którym tak pięknie przedstawiona zostałaby więź między ojcem a córką. Pod tym względem prym dla mnie wcześniej wiódł nieco podobny do Interstellar słynny Armageddon Michaela Bay'a, ale dzieło Nolana przebija ten wątek po tysiąckroć. Tu więcej jest subtelności, oddziaływania na psychikę widza i suchych, choć zatrważających faktów. 

Jeśli chodzi o postaci i aktorów, to bardzo spodobała mi się Merph. Uwielbiam babki z charakterem, a gdy są jeszcze rude, mądre i stanowcze, to już w ogóle super sprawa. Co się zaś tyczy głównego bohatera, to muszę przyznać, że zostałam bardzo zaskoczona. Matthew McConaughey kojarzy mi się wciąż z gwiazdą komedii romantycznych przez nieszczęsne Powiedz tak z Jennifer Lopez. Na mojej liście już dawno zakotwiczył się Wilk z Wallstreet oraz Witaj w klubie, za który to McConaughey otrzymał Oscara, ale nie miałam okazji jeszcze zapoznać się z tymi obrazami (wiem, wstyd), więc dojrzałość sceniczna gwiazdora napawdę mnie zdziwiła. Ale tak miło. Cieszę się, że się chłopak nie zmarnował. 

Wiem, że film budzi wiele kontrowersji. Na przykład typu: czy to najlepsze dzieło Nolana, czy najgorsze? To mądry film czy głupi? Jak to jest naprawdę? Dobrze go zrobili czy totalnie dali ciała? 

Cóż. Myślę, że to film dla przeciętnego odbiorcy. Tak jak powiedziała Julita, kiedy opuściłyśmy nie trzeba być geniuszem, żeby skumać, że facet kochał córkę i chciał do niej wrócić. Im dalej w las, tym więcej drzew. Moim zdaniem ostatnie sceny, chyba bardzo trudne do zrealizowania, były epickie. I stanowiły hołd dla kultury pisma. Kto widział, ten może sobie zaznaczyć i przeczytać, kto nie wie, niech nie psuje sobie wrażeń małym spoilerkiem: przecież wszystko zaczęło się w domowej bibliotece i w domowej bibliotece tak naprawdę skończyło. A pismo stanowiło klucz. 

Czytałam recenzję Kominka, którą możecie znaleźć TUTAJ, i powiem Wam, że raczej się nie zgadzam z jego opinią (śmieszną nawet, bo ciśnie i ciśnie, a końcowo daje 3 na 5, spoczi). To jest dobry film, jasne, zrealizowany za pieniądze i dla pieniędzy, ale historia oraz jej przedstawienie naprawdę porusza. Co zaś się tyczy gonitwy za dronem - moim zdaniem ta scena przedstawi świetnie relacje ojca z dwójką dzieci i w pewnym stopniu należy do klamry kompozycyjnej. (Ach, te pola kukurydzy, tak uwielbione przez literatów i filmowców...). A że kurz spadł nierówno i było wiadomo, że to jakieś przesłanie? Hej, na świecie nie ma przypadków, a Cooper należał do rodzaju bohaterów zdolnych, mądrych i cwaniackich, więc i na to znajdzie się wytłumaczenie. 

Co mi się najbardziej spodobało? To, że dzięki filmowi odkryłam niesamowity wiersz, autorstwa Dylana Thomasa (1914-1953), którego początek wypowiadany jest jak mantra przez profesora Branda. 

Wiersz bardzo mnie zainspirował, tak jak i zresztą cały ten kinowy seans. Poczułam wielkie katharsis, gdy opuściłam salę. Pośmiałam się i popłakałam, jakie to szczęście. Jakie to szczęście, że nie muszę stawać przed tak ważkimi wyborami, jak bohaterowie Interstellar. Jakie to szczęście, że mogę wrócić do domu, wygooglować sobie wiersz, w spokoju zrobić herbatę, a potem jeszcze wyszukać przepiękne plakaty i podzielić się tymi znaleziskami na blogu, bez strachu, że jutro nie będę miała co jeść. Dlatego szczęśliwe 

10/10. 

Z tego, co się dowiedziałam, wyżej wspomniany John Krokidas raczej parał się scenopisarstwem oraz produkcją. Na śmierć i życie z 2013 roku to jego reżyserski debiut. Całkiem niezły, chyba. Bardzo popkulturowy, miast hipsterski, ale prawdziwego hipsterstwa w wykonaniu bitników pewnie bym nie przetrwała. Oni sami zresztą z przetrwaniem mieli poważny kłopot.

Był sobie chłopak. Nieśmiały. Z żydowskiej rodziny. Ojciec - poeta. Matka - wariatka, cierpiąca, tak na pierwszy rzut oka, na schizofrenię paranoidalną. Chłopak kocha rodziców, zwłaszcza mamę, ale ma marzenia i chce je realizować. Dlatego, kiedy dostaje list z Columbia University, jedzie do Nowego Jorku i... cóż, zaczyna studiować w wielkim stylu. Nie jest jednak zainteresowany sztampową wiedzą, utartymi literackimi schematami i pisaniem rymowanych wierszyków. Chłopak szybko wpada w odpowiednie dla siebie towarzystwo. Poznaje najpierw Luciana Carra, granego przez Dane'a DeHaana, później Williama S. Burroughsa, w którego kreację świetnie wcielił się Ben Foster, a także Jacka Kerouaca - w tej roli Jack Huston. Główny bohater zaś nazywa się Allen Ginsberg i jego niepewność, pasję, bunt oraz pragnienia bardzo dobrze oddał Daniel Radcliffe. Bo to dobry aktor jest.

Ekipa zaczyna tworzyć nowy nurt literacki. Swoje narkotyczne wizje, nocne eskapady po nowojorskich spelunach, a także ból istnienia oraz miłosne pragnienia spisują wtedy, gdy powinni znajdować się na wykładach. Wywijają psikusy w bibliotece, kłócą się z prowadzącymi zajęcia i starają się poczuć wolność mimo tego, że dorosłe życie pełne odpowiedzialności jest tuż o krok. 

Cóż, odpowiedzialność i tak dopada ich wszystkich. Ciężar konsekwencji spada niezapowiedzianie na wszystkich bohaterów przyszłej generacji bitników. Policja odkrywa ciało zamordowanego Davida Kammerera (tutaj gratka dla fanów Dextera - w tej roli wystąpił Michael C. Hall!), dawnego przyjaciela Luciena. Przypadek? Policja głęboko w to powątpiewa. W jaki sposób w ten dramat uwikłani są młodzi Ginsberg, Kerouac i Burroughs? 

Obraz i muzyka w filmie stanowią swoje piękne dopełnienie. Jazz, ubrania z lat czterdziestych dwudziestego wieku oraz świetna scenografia pubów - dzięki takiemu zestawieniu można przenieść się do świata z minionej epoki. Lecz czy jest to świat bitników? 

Moim zdaniem Na śmierć i życie to pozycja raczej dla młodszych widzów, którzy nie zapoznali się jeszcze z dramatycznymi przeżyciami beat generation po W drodze Kerouaca. Historia przedstawiona przez Krokidasa jest dramatyczna, momentami brutalna, smutna i wzruszająca, ale nie oddaje na sto procent tego, co działo się w głowach młodych literatów. Pewnie nie ma się czemu dziwić - oni sami nie potrafili zrozumieć wszystkiego, co działo się wokół nich, albo w nich samych. Niemniej jednak ten obraz jest zbyt mainstreamowy jak na mój gust. Niemniej jednak polecam, bo to film poruszający naprawdę ważkie tematy i skłaniający do zagłębienia się w legendarne losy bitników.

Dzięki niemu zamówiłam książkę pt. A hipopotamy żywcem się ugotowały, napisaną przez Burroughsa i Kerouaca w recepcji na zdarzenia, o których opowiada Na śmierć i życie. Maszynopis tej krótkiej lektury był odrzucany wielokrotnie przez wydawców. Nic dziwnego - afera była bardzo głośna i przynosiła Ameryce niezbyt chlubny obraz. Wydano ją po ponad sześćdziesięciu latach od napisania. Na pewno napiszę o Hipopotamach w którymś z następnych postów. 

6/10